ಮಾನಾಪಮಾನಯೋಃ (mānāpamānayoḥ)
ಅರ್ಥ: ಮಾನ-ಅಪಮಾನಗಳಲ್ಲಿ Meaning: in honor and dishonor
ವ್ಯಾಕರಣ: ಮಾನ (māna, honor) + ಅಪಮಾನ (apamāna, dishonor) — ಸಪ್ತಮೀಅರ್ಥ: ಅಧಿಕರಣಕಾರಕ ಸೂಚಿಸುವ ಏಳನೆಯ ವಿಭಕ್ತಿ. Meaning: The seventh case — the locative. ಸಪ್ತಮೀ ವಿಭಕ್ತಿ ಕ್ರಿಯೆ ಎಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಯಾವಾಗ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ — "ಅಲ್ಲಿ/ಆಗ" ಎಂಬ ಅರ್ಥ. The locative marks the place or time of an… ದ್ವಿವಚನಅರ್ಥ: ಎರಡನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ವಚನ. Meaning: The dual number — exactly two. ಸಂಸ್ಕೃತಕ್ಕೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ದ್ವಿವಚನ, ನಿಖರವಾಗಿ ಎರಡು ವಸ್ತು/ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ (ಕನ್ನಡ/ಇಂಗ್ಲಿಷಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ ವರ್ಗ). A category distinct to languages like San… ಪುಲ್ಲಿಂಗಅರ್ಥ: ಪುಲ್ಲಿಂಗ ವ್ಯಾಕರಣ ಲಿಂಗ. Meaning: The masculine grammatical gender. ಸಂಸ್ಕೃತದ ಮೂರು ಲಿಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶ: ವ್ಯಾಕರಣ ಲಿಂಗ ಯಾವಾಗಲೂ ನೈಜ ಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ — ಅನೇಕ ಅಮೂರ್ತ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳೂ ಪುಲ್ಲಿಂಗವಾಗಿರುತ್ತವೆ.…. māna ("honor") + apamāna ("dishonor") — locative dual masculine.
ಬಳಕೆ (Occurrences)
- ಅಧ್ಯಾಯ ೧೨, ಶ್ಲೋಕ ೧೮ಶ್ಲೋಕ ೧೮ - ಅಧ್ಯಾಯ ೧೨ - ಭಕ್ತಿ ಯೋಗ समः शत्रौ च मित्रे च तथा मानापमानयोः । शीतोष्णसुखदुःखेषु समः सङ्गविवर्जितः ॥ १२-१८॥ samaḥ śatrau ca mitre ca tathā mānāpamānayoḥ | śītoṣṇasukhaduḥkheṣu samaḥ saṅgavivarjitaḥ || 12-18||