ಬುದ್ಧಿಂ (buddhim)
ಅರ್ಥ: ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು Meaning: the intellect
ವ್ಯಾಕರಣ: ಬುದ್ಧಿ (buddhi, intellect) ದ್ವಿತೀಯಾಅರ್ಥ: ಕರ್ಮಕಾರಕ ಸೂಚಿಸುವ ಎರಡನೆಯ ವಿಭಕ್ತಿ. Meaning: The second case — the accusative. ದ್ವಿತೀಯಾ ವಿಭಕ್ತಿ ಕ್ರಿಯೆಯ ಕರ್ಮವನ್ನು (ಕ್ರಿಯೆ ಯಾವುದರ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತದೋ ಅದನ್ನು) ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; ಚಲನಸೂಚಕ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ… ಏಕವಚನಅರ್ಥ: ಒಂದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ವಚನ. Meaning: The singular number. ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಚನಗಳಿವೆ: ಏಕ, ದ್ವಿ, ಬಹು. ಏಕವಚನ ಒಂದೇ ವಸ್ತು/ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. Sanskrit has three grammatical numbers — singular, dual, and plural. The sing… ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗಅರ್ಥ: ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ವ್ಯಾಕರಣ ಲಿಂಗ. Meaning: The feminine grammatical gender. ಸಂಸ್ಕೃತದ ಮೂರು ಲಿಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು — ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ आ/ई ಅಂತ್ಯದ ಪ್ರಾತಿಪದಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತದೆ. One of Sanskrit's three grammatical genders — commonly seen i…, ನಿವೇಶಯಅರ್ಥ: ನೆಲೆಗೊಳಿಸು (ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿಸು) Meaning: fix, cause to enter/settle ವ್ಯಾಕರಣ: ನಿ + ಧಾತು विश् (viś, "to enter") ಣಿಚ್ (causative) ಆಜ್ಞಾರ್ಥ ಮಧ್ಯಮಪುರುಷ ಏಕವಚನ. ni + viś ("to enter"), causative imperative, 2nd person singular… ಪದದ ಕರ್ಮಪದಅರ್ಥ: ಕ್ರಿಯೆಯ ಫಲ ಯಾವುದರ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತದೋ ಅದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪದ — ವಾಕ್ಯದ ಕರ್ಮಕಾರಕ. Meaning: The word marking what receives the verb's action — the object. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದ್ವಿತೀಯಾ ವಿಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ (ಕರ್ಮಣಿ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮಾ ವಿ…. buddhi ("intellect") — accusative singular feminine, object of ನಿವೇಶಯಅರ್ಥ: ನೆಲೆಗೊಳಿಸು (ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿಸು) Meaning: fix, cause to enter/settle ವ್ಯಾಕರಣ: ನಿ + ಧಾತು विश् (viś, "to enter") ಣಿಚ್ (causative) ಆಜ್ಞಾರ್ಥ ಮಧ್ಯಮಪುರುಷ ಏಕವಚನ. ni + viś ("to enter"), causative imperative, 2nd person singular….
ಬಳಕೆ (Occurrences)
- ಅಧ್ಯಾಯ ೧೨, ಶ್ಲೋಕ ೮ಶ್ಲೋಕ ೮ - ಅಧ್ಯಾಯ ೧೨ - ಭಕ್ತಿ ಯೋಗ मय्येव मन आधत्स्व मयि बुद्धिं निवेशय । निवसिष्यसि मय्येव अत ऊर्ध्वं न संशयः ॥ १२-८॥ mayyeva mana ādhatsva mayi buddhiṃ niveśaya | nivasiṣyasi mayyeva ata ūrdhvaṃ na saṃśayaḥ || 12-8||