ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ (sarvabhūtānām)
ಅರ್ಥ: ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ Meaning: toward/of all beings
ವ್ಯಾಕರಣ: ಸರ್ವ (all) + ಭೂತ (bhūta, being) — ಷಷ್ಠೀಅರ್ಥ: ಸಂಬಂಧಕಾರಕ ಸೂಚಿಸುವ ಆರನೆಯ ವಿಭಕ್ತಿ. Meaning: The sixth case — the genitive. ಷಷ್ಠೀ ವಿಭಕ್ತಿ ಎರಡು ನಾಮಪದಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು (ಒಡೆತನ, ಭಾಗ, ಇತ್ಯಾದಿ) ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ — "ನ/ಅ" ಎಂಬ ಅರ್ಥ. ಇದು ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಕಾರಕವಲ್ಲ, ನಾಮಪದಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ… ಬಹುವಚನಅರ್ಥ: ಎರಡಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ವಚನ. Meaning: The plural number — three or more. ಬಹುವಚನ ಮೂರು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಸ್ತು/ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. The plural marks three or more of something. ಉದಾಹರಣೆ: ಅಕುರ್ವತ (1.1) — ಪ… ನಪುಂಸಕಲಿಂಗಅರ್ಥ: ನಪುಂಸಕಲಿಂಗ ವ್ಯಾಕರಣ ಲಿಂಗ. Meaning: The neuter grammatical gender. ಸಂಸ್ಕೃತದ ಮೂರು ಲಿಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು — ಪ್ರಥಮಾ ಮತ್ತು ದ್ವಿತೀಯಾ ವಿಭಕ್ತಿಗಳ ರೂಪ ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ನಪುಂಸಕಲಿಂಗದ ವಿಶೇಷ. One of Sanskrit's three grammatical gen…, ಅದ್ವೇಷ್ಟಾಅರ್ಥ: ದ್ವೇಷವಿಲ್ಲದವನು Meaning: one free from hatred, hating none ವ್ಯಾಕರಣ: ಅ (ನಞ್) + ಧಾತು द्विष् (dviṣ, "to hate") ತೃಚ್ ಪ್ರತ್ಯಯ (ಕರ್ತೃವಾಚಕ) — ಪ್ರಥಮಾ ಏಕವಚನ ಪುಲ್ಲಿಂಗ. a- (not) + dviṣ ("to hate") + -tṛ (agent suffix) — nomina… ಪದದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ. sarva + bhūta ("being") — genitive plural neuter, governed by ಅದ್ವೇಷ್ಟಾಅರ್ಥ: ದ್ವೇಷವಿಲ್ಲದವನು Meaning: one free from hatred, hating none ವ್ಯಾಕರಣ: ಅ (ನಞ್) + ಧಾತು द्विष् (dviṣ, "to hate") ತೃಚ್ ಪ್ರತ್ಯಯ (ಕರ್ತೃವಾಚಕ) — ಪ್ರಥಮಾ ಏಕವಚನ ಪುಲ್ಲಿಂಗ. a- (not) + dviṣ ("to hate") + -tṛ (agent suffix) — nomina…. Compare ಸರ್ವಭೂತಹಿತೇಅರ್ಥ: ಸರ್ವ ಜೀವಿಗಳ ಹಿತದಲ್ಲಿ Meaning: in the welfare of all beings ವ್ಯಾಕರಣ: ಸರ್ವ (all) + ಭೂತ (bhūta, being/creature) + ಹಿತ (hita, welfare) — ಸಪ್ತಮೀ ಏಕವಚನ ನಪುಂಸಕಲಿಂಗ. sarva + bhūta ("being") + hita ("welfare") — locative si… (locative form, 12.4).
ಬಳಕೆ (Occurrences)
- ಅಧ್ಯಾಯ ೧೨, ಶ್ಲೋಕ ೧೩ಶ್ಲೋಕ ೧೩ - ಅಧ್ಯಾಯ ೧೨ - ಭಕ್ತಿ ಯೋಗ अद्वेष्टा सर्वभूतानां मैत्रः करुण एव च । निर्ममो निरहङ्कारः समदुःखसुखः क्षमी ॥ १२-१३॥ adveṣṭā sarvabhūtānāṃ maitraḥ karuṇa eva ca | nirmamo nirahaṅkāraḥ samaduḥkhasukhaḥ kṣamī || 12-13||