ಆಧತ್ಸ್ವ (ādhatsva)

ಅರ್ಥ: ಇಡು, ನೆಲೆಗೊಳಿಸು Meaning: fix, place, put

ವ್ಯಾಕರಣ: ಆ + ಧಾತುಅರ್ಥ: ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬೀಜರೂಪ. Meaning: The bare verbal root carrying a verb's core meaning, before any prefix, tense, or ending is added. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂಸ್ಕೃತ ಕ್ರಿಯಾಪದವೂ ಒಂದು ಧಾತುವಿನಿಂದ ನಿಷ್ಪನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ (… धा (dhā, "to place/put") ಆತ್ಮನೇಪದಅರ್ಥ: ಕ್ರಿಯೆಯ ಫಲ ಕರ್ತೃವಿಗೇ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯ ಪದ. Meaning: The other of the two verbal "padas" — literally "the word for oneself." ಪರಸ್ಮೈಪದ ಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಆತ್ಮನೇಪದ ಕ್ರಿಯೆಯ ಫಲ ಕರ್ತೃವಿಗೇ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಭಾವ ಸೂಚಿಸುತ್… ಆಜ್ಞಾರ್ಥಅರ್ಥ: ಆಜ್ಞೆ, ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಅಥವಾ ಅನುಮತಿ ಸೂಚಿಸುವ ಭಾವ (ಲೋಟ್ ಲಕಾರ). Meaning: The imperative — commands, requests, or permission (loṭ in the lakāra system). ಆಜ್ಞಾರ್ಥ ಮಧ್ಯಮಪುರುಷದಲ್ಲಿ ನೇರ ಆಜ್ಞೆಯಾಗಿಯೂ, ಪ್ರಥಮಪುರುಷದಲ್ಲಿ "ಆಗಲಿ/ಮಾಡಲಿ" ಎ… (ಲೋಟ್) ಮಧ್ಯಮಪುರುಷಅರ್ಥ: "ನೀನು/ನೀವು" ಎಂಬರ್ಥದ ಪುರುಷ. Meaning: The 2nd person — "you." ಕೇಳುಗನನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಉದ್ದೇಶಿಸುವ ಪುರುಷ. ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಹೇಳುವ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ. cf. ಪ್ರಥಮಪುರುಷ ಸಂಸ್ಕೃತ ಎಣಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ. The person addressi… ಏಕವಚನಅರ್ಥ: ಒಂದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ವಚನ. Meaning: The singular number. ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಚನಗಳಿವೆ: ಏಕ, ದ್ವಿ, ಬಹು. ಏಕವಚನ ಒಂದೇ ವಸ್ತು/ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. Sanskrit has three grammatical numbers — singular, dual, and plural. The sing…. ā + dhā ("to place") — imperative, ātmanepada, 2nd person singular, "place/fix (it)."

ಬಳಕೆ (Occurrences)

• ಅಧ್ಯಾಯ ೧೨, ಶ್ಲೋಕ ೮ಶ್ಲೋಕ ೮ - ಅಧ್ಯಾಯ ೧೨ - ಭಕ್ತಿ ಯೋಗ मय्येव मन आधत्स्व मयि बुद्धिं निवेशय । निवसिष्यसि मय्येव अत ऊर्ध्वं न संशयः ॥ १२-८॥ mayyeva mana ādhatsva mayi buddhiṃ niveśaya | nivasiṣyasi mayyeva ata ūrdhvaṃ na saṃśayaḥ || 12-8||