ಅನುಪಶ್ಯಾಮಿ (anupaśyāmi)
ಅರ್ಥ: ಮುಂದೆ ಕಾಣುತ್ತೇನೆ Meaning: I foresee, I see clearly
ವ್ಯಾಕರಣ: ಅನು + ಧಾತುಅರ್ಥ: ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬೀಜರೂಪ. Meaning: The bare verbal root carrying a verb's core meaning, before any prefix, tense, or ending is added. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂಸ್ಕೃತ ಕ್ರಿಯಾಪದವೂ ಒಂದು ಧಾತುವಿನಿಂದ ನಿಷ್ಪನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ (… दृश् (dṛś, "to see") ಪರಸ್ಮೈಪದಅರ್ಥ: ಕ್ರಿಯೆಯ ಫಲ ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯ ಪದ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕರ್ತರಿ ಪ್ರಯೋಗ). Meaning: One of the two verbal "voices" (pada) — literally "the word for another." ಪರಸ್ಮೈಪದ ಮತ್ತು ಆತ್ಮನೇಪದ ಸಂಸ್ಕೃತ ಧಾತುಗಳ ಎರಡು ಪದಗಳು (voic… ವರ್ತಮಾನಅರ್ಥ: ಈಗ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಕಾಲ (ಲಟ್ ಲಕಾರ). Meaning: The present tense (called laṭ in the traditional lakāra system) — an action happening now. ಪಾಣಿನಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಕಾಲ/ಭಾವಕ್ಕೂ ಒಂದು "ಲಕಾರ" ಹೆಸರಿದೆ; ವ… ಉತ್ತಮಪುರುಷಅರ್ಥ: "ನಾನು/ನಾವು" ಎಂಬರ್ಥದ ಪುರುಷ. Meaning: The 1st person — "I/we." ಮಾತನಾಡುವವನನ್ನೇ ಸೂಚಿಸುವ ಪುರುಷ. cf. ಪ್ರಥಮಪುರುಷ ಸಂಸ್ಕೃತ ಎಣಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ. The person referring to the speaker. See ಪ್ರಥಮಪುರುಷ for how Sanskrit numbers the perso… ಏಕವಚನಅರ್ಥ: ಒಂದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ವಚನ. Meaning: The singular number. ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಚನಗಳಿವೆ: ಏಕ, ದ್ವಿ, ಬಹು. ಏಕವಚನ ಒಂದೇ ವಸ್ತು/ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. Sanskrit has three grammatical numbers — singular, dual, and plural. The sing…. Compare ಪಶ್ಯಾಮಿಅರ್ಥ: ನೋಡುತ್ತೇನೆ Meaning: I see ವ್ಯಾಕರಣ: ಧಾತು दृश् (dṛś, "to see") ಪರಸ್ಮೈಪದ ವರ್ತಮಾನ ಉತ್ತಮಪುರುಷ ಏಕವಚನ. Compare ಪಶ್ಯ (imperative), ಅಪಶ್ಯತ್ (imperfect). Root dṛś ("to see") — present tense, parasmaipada, 1st person singular… (same root). anu + dṛś ("to see") — present tense, parasmaipada, 1st person singular.
ಬಳಕೆ (Occurrences)
- ಅಧ್ಯಾಯ ೧, ಶ್ಲೋಕ ೩೧ಶ್ಲೋಕ ೩೧ - ಅಧ್ಯಾಯ ೧ - ಅರ್ಜುನವಿಷಾದಯೋಗ निमित्तानि च पश्यामि विपरीतानि केशव । न च श्रेयोऽनुपश्यामि हत्वा स्वजनमाहवे ॥ १-३१॥ nimittāni ca paśyāmi viparītāni keśava | na ca śreyo'nupaśyāmi hatvā svajanamāhave || 1-31||